Το 1499 έγινε η πρώτη οχύρωση του περάσματος του Βαγιαζήτ Β’, μικρότερη σε έκταση με διπλό περίβολο και τάφρο, στη δυτική είσοδο του Κορινθιακού κόλπου, σε απόσταση μόλις 8 χλμ από την Πάτρα. Ονομαζόταν και Νιόκαστρο, καθώς επίσης και κάστρο ή καστέλι του Μοριά.

 

Το 1603, οι Ιππότες της Μάλτας προκαλούν σημαντικές καταστροφές. Το 1687 ο Μοροζίνι προχωρεί σε ριζικές επισκευές και του δίνει τη μορφή που έχει σήμερα: νέοι πύργοι – προμαχώνες, ενίσχυση επάλξεων. Σύγχρονες αναστηλώσεις και ηλεκτροδότηση έχουν καταστήσει το χώρο κατάλληλο για διεξαγωγή εκδηλώσεων.

Εξαιτίας της στρατηγικής του θέσης το διεκδίκησαν κατά καιρούς Βενετοί, Τούρκοι, Γενοβέζοι και Ιππότες της Μάλτας.

Αρχιτεκτονικά χαρακτηριστικά: Το κάστρο του Ρίου έχει σχήμα περίπου τριγωνικό, με την κορυφή στα βόρεια, στην άκρη του ακρωτηρίου, όπου διαφμορφώνεται πολυγωνικός προμαχώνας. Στη δυτική πλευρά του προμαχώνα ανοίγεται μαι επιθαλάσσια πύλη, που χρονολογείται από εντειχισμένη ενεπίγραφη πλάκα στο 1713. Ένας ακόμη πολυγωνικός προμαχώνας κτίστηκε στη δυτική πλευρά του τείχους, που συνδέει τους δύο προμαχώνες, διαμορφώθηκε σειρά θολοσκεπών χώρων. Στη νότια πλευρά του οχυρού σκάφτηκε βαθιά τάφρος αστεροειδούς σχήματος, στην οποία εισχωρεί τονερό της θάλασσας, αποκάποτοντάς το από την ξηρά. Μέσα στην τάφρο αφέθηκαν δύο τριγωνικές νησίδες, οι οποίες οχυρώθηκαν με χαμηλά τείχη. Δύο γέφυρες επάνω από την τάφρο- η μία από τις οποίες τοξωτή – συνδέουν το κάστρο με την ακτή.

Η κύρια είσοδος βρίσκεται στο νότιο τείχος, οι δύο γωνίες του οποίου ενισχύονται με ρομβοειδείς προμαχώνες. Επιπλέον, στο μέσος περίπου της νότιας πλευράς, διαμορφώνονται δύο εφαπτόμενοι στρογγυλοί πύργοι. Τέλος, ένας μεγάλος κυκλικός πύργος στο εσωτερικού του κάστρου προστάτευε την ανατολική πλευρά, αλλά και ολόκληρο το οχυρό. Τουλάχιστον τέσσερις σήραγγες με εξόδους προς τον εσωτερικό ελεύθερο χώρο του κάστρου κτίστηκαν μεταξύ των προμαχώνων. Κάτω από το νοτιοδυτικό διαμορφώθηκε μια μεγάλη δεξαμενή.

Μαζί με το κάστρο Αντιρίου ονομάζονταν σύμφωνα με τουρκικές πηγές ως “Κιουτσούκ Τσανάκ Καλέ”, δηλαδή Μικρά Δαρδανέλλια